Henk de Kleer

Korrie Baart, een familie geschiedenis

                                                                           
De vlag van Zeeuwsch Vlaanderen


Van Anthony Baart naar Korrie de Kleer Baart  
 

Geschiedenis Zeeuws-Vlaanderen in het kort

                                                                                                               De kaart geeft een beeld van Zeeland rond de 18e eeuw.
Plaatsen als Hulst en Sluis lagen tot het eind van de tachtigjarige oorlog in de frontlijn.
Hulst bijvoorbeeld wisselde verscheidene keren van oppergezag, was vervolgens lange tijd in handen van het zuiden
voordat het in 1645 definitief in handen kwam van de Republiek.
Na de oorlog brak een periode aan waarin Zeeuws-Vlaanderen een grensgebied werd. Bij de oorlogen die de Republiek voerde waren  het steeds de
Fransen die voor de poort stonden. Zij rukten door de Spaanse, later Oostenrijkse, Nederlanden op en belegerden de Zeeuws-Vlaamse steden die voor hen een
interessant bruggenhoofd aan de Scheldemonding vormden. De vesting Hulst viel in 1747 voor de Franssen, maar werd na het einde van de Oostenrijkse successieoorlog
weer teruggegeven. In de Franse oorlog die begon in 1794 konden de vervallen Zeeuwse vestingsteden niet echt een vuist maken; ook de Republiek als geheel was verzwakt.
Zeeuws-Vlaanderen werd een deel van de Bataafse Republiek, het Koninkrijk Holland en tussen 1810 en 1813 met de rest van Nederland deel van het Napoleontische keizerrijk.
In de tweede helft van de negentiende eeuw werden krachtens de Vestingwet de vestingwerken rond de steden ontmanteld,  zo ook in Zeeuws-Vlaanderen. 


                                               1. Anthony Baart,
                                                    * Brugge 1550
                                                    † Biervliet (waarschijnlijk)
                                                        ¦
                                               2. Matthijs Baart 
                                * 1588                                              
                                                    † Oostburg 18 dec. 1678
                                                    x Margriete Provoost
                                                    † Oostburg 2 maart 1670
──────────────────────────────────────────────────────────────────
           │                        │                          │                        │                        │                          │                        │                                                        
 
1. Abraham    2. Johannes            3. Matthijs Jr        4. Levien           5. Adriaan            6. Prijntje      7.Anthony
* Oostburg      * Oostburg             * Brugge                * Oostburg       * Oostburg           * Oostburg     * Aardenbu
1620                 26-06-1628              omstreeks 1630     1640                  1642                      1643                 1645
† Oostburg      † Oostburg              † Oostburg             † Oostburg       † Oostburg          † Oostburg       † Aardenb?
03-1650            04-01-1648              20-10-1707             09-03-1650       16-12-1678           15-05-1708
                                                                   X                                                    X                                                      X
                                                                 1665                                           St. Kruis                                        Aardenb?           
                                                         Sara de Kan                                      15-05-1667                                     1670
                                                       
  (vervolg 3.a.)                                      Janneke                                        Pietertje
                                                                                                                    Willeboorts                                   Rooseboom
                                                                                                                    (vervolg 3.b.)                                  (vervolg 3.c.)
────────────────┬
        │                                │
8. Grietje              9. Jacob
* Oostburg                * Oostburg
1655                
† Oostburg
17-01-1665
                                          X
                                   Schoondijke
                                   09-04-1695
                                   Maria van
                                   der Flag

 

De Sint-Baafskerk is zoals zij er nu staat de enige kerk van Nederland gebouwd in Schelde-gotiek, althans wat het schip, het dwarsschip en de onderste deel van de toren aangaat. Dit Schelde-gotische deel kwam    tot stand in de twaalfde en het begin van de dertiende eeuw. Het koor verrees kort voor 1400 en is een hallenkoor: de zijbeuken en de middenbeuk zijn even hoog. De stijl hiervan is meer verwant aan de noordelijke gotiek.
Bij de restauratie, na de 2e wereldoorlog, vond men enkele middeleeuwse grafkisten die van binnen met schilderingen versierd waren. Men heeft een paar kisten uit- en opgegraven en ze zijn bovengronds neergezet in de kerk. De meeste schilderingen stellen de kruisiging voor of de Maagd Maria: een kelder is versierd met afbeeldingen van een aantal andere heiligen.

                                                     
De Kaaipoort (“kadepoort”) stond in de middeleeuwen aan de allang verdwenen haven van Aardenburg,
vandaar zijn naam. Het huidige gebouw, de enige oude stadspoort van Aardenburg, verrees in Hollandse
renaissance-stijl in het midden van de 17e eeuw, maar de eerste poort op deze plaats stond er al in de 13e eeuw.
 
Het aantal Vlamingen die vanwege hun geloof de wijk namen uit de Zuidelijke Nederlanden,
vestigden zich eerst in Aardenburg,
dat vlak over de grens lag.
 
Behalve als haven aan het Zwin, was Aardenburg ook bekend als bedevaartplaats. Zelfs de koningin van Frankrijk en die van Engeland zouden Aardenburg om die reden hebben bezocht.
Wat was er gebeurd? Wat voor wonder zou in Aardenburg hebben plaatsgevonden, dat pelgrims uit heel West-Europa lokte.
Een onschuldige wolwever werd wegens moord tot de galg veroordeeld. Hij mocht nog van geluk spreken, destijds was de galg nog een lichte straf voor een dergelijk vergrijp.
Toch was de wever in het geheel niet tevreden met het vonnis. Hij ging onmiddellijk in Hoger Beroep. De enige mogelijkheid die nog voor hem openstond. Maar, het was kort dag. De nacht voor zijn terechtstelling bad hij heftig tot de Maagd Maria. En jawel, in zijn dromen of in een visioen verscheen de Moeder Gods, met haar Zoon op haar arm en een inktpot in haar hand. Het kind pakte een pen en schreef iets op een stuk perkament, dat aan de wever werd overhandigd. Dat moest hij overhandigen aan de oudste schepen van Aardenburg. De wever ontwaakte met in zijn hand het stuk perkament, dat hij, vlak voor hij zou worden opgehangen, aan de vroede vader overhandigde.
Na lezing van het stuk perkament door de schepen werd hij vrijgelaten.
Niet bekend is wat er op het perkament geschreven stond.
Een aantal bekenden kwamen Maria vereren, o.a. koning Philips de Schone, Graaf van Vlaanderen, Gwijde van Dampierre, hertog Philips de Goede, Karel de Stoute, koning Edward I, Edward III en Edward IV.
De bedevaartkerk, Onze Lieve-Vrouwe met de Inktpot, is in de 17e eeuw gesloopt. Op de in 1850 gebouwde kerk is het beeld aangebracht van “Onze Lieve-Vrouwe met de Inktpot” als herinnering aan de dagen dat Aardenburg nog een bloeiende bedevaartplaats was.
In 1830 werd Aardenburg tijdelijk door de Belgen bezet.
 

3.a.   Matthijs Jr Baart
              * Brugge 1630
               † Oostburg 20-10-1707
               X 1665
         Sara de Kan.
────────────────────────────────────────────────────────┐
         
│                        │                          │                           │                           │                            │
1. Magdalena      2. Matthijs       3. Daniel David         4. Johannes          5. Mary                6. Joost   
* Aardenburg     * Oostburg       * Aardenburg           * Oostburg           * Oostburg          * Oostburg            
05-06-1667          12-05-1669       11-10-1671                 18-06-1673            05-08-1674          1675
                             † Oostburg                                          † Oostburg            † Oostburg          † Oostburg            
                             12-05-1669                                          28-06-1673             05-08-1674          22-05-1738
                                                                                                                                                      (vervolg 4.a.)
 
Schuldbekentenis van Matthijs Baart op 20-11-1669 van 100 Carolus Gulden voor huis, smidwinkel en gereedschappen bij Not. Jacob de Vloo te Oostburg
.


 

3.b.   Adriaan Baart
               * Oostburg 1642
               † Oostburg 16-12-1678
               X St. Kruis 15-05-1667
               Janneke Willeboorts.
──────────────────────────────────────────────────────────────┐
        
│                        │                         │                            │                             │                        │                             │
1. Johannes     2. Adriaantje     3. Michiel             4. Jannis            5. Jannetje         6. Sara                     7. Marie
*  St. Kruis      *  Oostburg       Eric Peter             *  Oostburg      *  Oostburg        * Oostburg             *  Oostburg
04-03-1668       1670                      *  Oostburg           omstr. 1672        1673                     1674                          11-1675
                                                       1671                                                     †  Oostburg                                           † Oostburg                               
                                                             X                                                     20-02-1678                                            10-09-1676
                                                       St. Kruis/Aardenburg
                                                       14-06-1692
                                                       Mary Davids
                                                       (vervolg 4.b)
  
 
 

Op 25-05-1679 is Matthijs Baart benoemd tot voogd over
Adriaantje, 9 jaar, Sara, 5 jaar, Jannis, 7 jaar.  




3.c.   Anthony Baart
         * Aardenburg 1645
              † Aardenburg (?)
              X Aardenburg (?) 1670
              Pietertje Rooseboom. 
                       

         
           1. Pieter
             * Aardenburg
                    13-09-1671

 

3.d.   Jacob Baart
         * Oostburg 1670
               X Schoondijke 09-04-1695
               Maria van der Flag.
───────────────────────────────────────────────────┐
        
│                           │                            │                            │                                     │
1. Elisabeth            2. Pieter                 3. Jacob                  4. Jan                      
 5. Bartholomeus
* Schoondijke       *  Schoondijke      *  Schoondijke      * Schoondijke       *  Schoondijke
01-10-1695              14-05-1700               01-10-1702              18-04-1706               01-12-1709
                                     X
                                Schoondijke
                                1726
                                Marie Zonnevylle
                                (vervolg 4.c)



Aardenburg anno 1560  



                                                  Oostburg 1649 Blaeu     
Oostburg is onstaan bij een aan van de 9e eeuw aangelegde ringburgwal. Deze burg, die een buitendiameter van ongeveer 220 meter had, werd aangelegd om de bevolking te beschermen tegen aanvallen van de Vikingen. Oostburg kreeg in 1237 stadsrechten van de Graaf van Vlaanderen. De plaats Oostburg zou gesticht zijn door een monnik van de nog steeds bestaande Sint-Pietersabdij in Gent. Het was echter vaak het slachtoffer van overvallen, plunderingen en verwoesting. In de Tachtigjarige Oorlog schuimden de wolven rond de ruines, zo wil de overlevering.
Het Oostburg van nu is het centrum van de gelijknamige gemeente (nu rond de 18.000 inwoners). Het symbool van Oostburg is een eenhoorn. De plaatselijke herberg (gesticht in 1713) gebruikte dit fabeldier als uithangteken.
 
 
 
4.a.  Joost Baart
       * Oostburg 1675
            † Oostburg 22-05-1738
            X
            Janneke Deuninck.
 ──────────────────────────────────────────────────────────┐
              │                                   │                          │                      │                               │                              │
1. Elisabeth                     2. Matthijs             3. David              4. Jacob                 5. Janna               6. Pieter
*  Waterlandkerkje       *  Biervliet              *  IJzendijke      *  Oostburg           *  Schoondijke    *  Schoondijke 
01-10-1695                       01-02-1698               06-12-1699          1700                      01-08-1700            09-02-1701
†  Schoondijke                †  Biervliet                                                                                                        †  Oostburg
                                         1751                                                                                                                    28-07-1738
                                               X                                                           x                                                          X
                                         Oostburg                                             Schoondijke                                         Schoondijke
                                         05-06-1731                                           27-10-1741                                            27-10-1721
                                         1e Francijntje                                      Sara van                                                Sara van
                                         Willebroodse                                      der Veere                                              der Veere
                                         2e Mary Pieters                                   (vervolg 5.b.)                                         (vervolg 5.c.)
                                         (vervolg 5.a.)


4.b. Michel Eric Peter Baart
       * Oostburg 1671
           X 
           St. Kruis/Aardenburg 14-06-1692
           Mary Davids. 
       
─────────────────┐
                 
│                                       │
      
  1. Catharina                2. Maria
            *  Aardenburg             *  Aardenburg
            09-01-1692                     05-04-1693
                                                   †  Eede
                                                   04-10-1762
 

 4.c. Pieter Baart
        * Schoondijke 14-05-1700
             X
             Schoondijke 1726
             Marie Zonnevylle
        * Schoondijke.
                     │
                 
1. Marie
                  *   Schoondijke
                  15-02-1728


Schoondijke
Het Schoondijke van nu is een dorp in de gemeente Sluis.
Het dorp werd reeds in de middeleeuwen genoemd (als “Sconendia” en “Sconendike”), maar lag toen op een iets andere plek. Ten gevolge van militaire inundaties is Oud Schoondijke verdwenen.
 
5.a.   Matthijs Baart                                 Hij woont d.d. 01-06-1747 te
             * Biervliet 01-02-1698             Biervliet. Hij betaalt op deze
             † Biervliet 1751                                datum inwonersbelasting aan
              X 1e Oostburg 05-06-1731            de gemeente Biervliet.
              Francijntje Willebroodse              Hij wordt genoemd als doopge-
              X 2e  1750                    tuige  in Biervliet in 1745.
              Mary Pieters. 

        
────────────────────────────────────────────────┐
                  
│                                   │                          │                             │                                │
       1. Martijna                   2. Willem         3. Janneke            4. Martijna                5. Sara
            * Schoondijke              * Oostburg        * Oostburg             * Oostburg                 * Oostburg
            omstr. 1723                  06-1730              10-1731                    1732                            omstr. 1742
            † Schoondijke              † Oostburg        † Oostburg               † Oostburg                 † Oostburg
            02-04-1759                   03-06-1731         01-04-1732               15-09-1742



5.c.   Pieter Baart
             * Schoondijke 09-02-1701
             † Oostburg Pr.W. Polder 28-07-1738
             X
             Schoondijke 27-10-1721
             Sara van der Veere
        * Biervliet 28-01-1703
             † Oostburg Pr.W. Polder 09-11-1670
             x 2e Jacob Baart. 

        
─────────────────────────────────────────────────────────────
               
│                                     │                                      │                                           │                                 │           
            1. naamloos                     2. Jacobus                      3. Isaak                             4. Abraham              5. Marie          
       * Waterlandkerkje       * Waterlandkerkje    * Waterlandkerkje       * Schoondijke        * Schoondijke 
            1728                                  01-06-1730                    01-06-1730                         15-01-1732               20-12-1733
 
                ────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
              
│                                       │                                     │                                          │                                 │
            6. Joos                              7. Jan                        8. Cornelis                            9. Abraham                 10. Abraham
       * Waterlandkerkje       * Schoondijke        * Waterlandkerkje            * Schoondijke            *    Waterland  
            06-02-1735                     17-02-1736              31-12-1737                         12-06-1740                 15-02-1742
            † Oostburg                       † Oostburg               † Oostburg                            † 1742                            †    St. Kruis
            06-10-1757                       03-12-1761                03-12-1757                                                                  04-04-1794
                                                                                                                                                                                  X
                                                                                                                                                                             Aardenburg
                                                                                                                                                                             13-05-1767
                                                                                                                                                                             Sara Braad(t)
                                                                                                                                                                             17-01-1745
                                                                                                                                                                             †   St. Kruis
                                                                                                                                                                             09-04-1797
                                                                                                                                                                             (vervolg 6.a.)    
           
                ─────────────────────┐
                 │                                                       │
            11. Willem                                  12. Barbel
        *    Waterlandkerkje              *    Biervliet
            28-04-1743                                   18-04-1750
                                                                  †    Oostburg
                                                                  21-02-1795
 

In het wapen van Waterlandkerkje is een zeemeermin afgebeeld, een verwijzing naar een met het dorp verbonden legende.
Een visser uit Oostburg ving, na een dag vruchteloos vissen, een zeemeermin in zijn netten. Zij smeekte hem haar terug te laten keren naar de zee,
maar de visser wilde geld met haar verdienen door haar op de markt in Oostburg tentoon te stellen. Er kwam juist een voerman uit Waterlandkerkje voorbij
die van een afstand getuige was van het voorval. Hij rende erop af, gooide de visser in het water en bevrijdde de zeemeermin, die onder water dook en wegzwom.
Inmiddels waren boeren en arbeiders die in de buurt aan het werk waren op de consternatie afgekomen. Toen verscheen de meermin, Hildegonda geheten,
opnieuw en sprak een profetie uit: Waterlandkerkje zou nog lang een klein dorp blijven, maar eens zouden de Kerkenaren het dorp in eendracht tot groei en bloei brengen.
Daarna verdween Hildegonda, niemand heeft haar ooit nog gezien.
 

         Waterlandkerkje juni ‘08
De Protestantse bevolking van de oude heerlijkheid Waterland kwam eerst samen in een vervallen Katholieke kerk in de Oudemanspolder, vlakbij de tegenwoordige landsgrens. Ondanks een geweldadige intimidatieactie in 1668, waarbij de eerste predikant Johannes Steurbout tijdens de kerkdienst dodelijk werd gewond, bleven de Hervormden deze kerk gebruiken. In 1673 werd hij door de Franse troepen in brand gestoken.
In 1674 bouwden de Hervormden iets noordelijker, op de grens van drie polders, een nieuwe zaalkerk, waaromheen later het dorp Waterlandkerkje groeide.
Ook dit nieuwe kerkje werd in 1708 in brand geschoten door een Franse legermacht.
Dak en meubilair gingen verloren.
Herbouwd in 1713.
Gerestaureerd in 1958.

6.a.  Abraham Baart
        * Waterland (onder Oostburg) 15-02-1742
            † St. Kruis 04-04-1794
            X 
            Aardenburg 13-05-1767
            Sara Braad(t)
       * Aardenburg in de Isabella Polder 17-01-1745 (Boerinne in 1796)
           † St. Kruis 09-04-1797 
                ─────────────────────────────────────────────────────────────

              │                                      │                             │                             │                        │                              │
            1. Isaac                       2. Johanna            3. Johannis              4. Magdalena        5. Sara                   6. Jacobus
            * St. Kruis                  * St. Kruis            * St. Kruis                * St. Kruis             * St. Kruis             * St. Kruis
            04-03-1768                 28-08-1769            23-09-1771               15-05-1773              14-08-1774            16-03-1777
            † St. Kruis                   † St. Kruis            † Aardenburg           † St. Kruis              † Aardenburg       † St. Kruis       
            24-02-1834                 08-05-1830            14-11-1805                25-08-1773             02-05-1827            05-11-1785
                  X                                                                X
            St.Kruis                                                     Groede
            09-11-1803                                               01-07-1795
            Sara Duininck                                         Adriana Rookus
            (vervolg 7.a.)                                            (vervolg 7.b.) 
──────────────────────────────────┐                                                                                               
 
│                                  │                             │                              │ 
7. Magdalena         8. Josina                9. Cornelis                10. Abraham
* St. Kruis            * St. Kruis           * St. Kruis              *    St. Kruis     
28-05-1780            10-11-1782            01-05-1785              23-04-1786
† St. Kruis               † St. Kruis              † St. Kruis                 †   St. Kruis
27-11-1780            07-12-1782            04-05-1785              25-02-1848 
                                                                                                    X
                                                                                              St. Kruis
                                                                                              04-12-1811
                                                                                              Cornelia Vermeulen
 



Ned. Herv. Kerk Aardenburg “getrouwt den 11 Meij 1767”




7.a.    Isaac Baart veldwagter in 1797-1834
* St. Kruis 04-03-1768
† St. Kruis 24-02-1834
X 1e St. Kruis 04-11-1792
Marie Israel
* St. Anna ter Muiden 1771
† St. Kruis 16-04-1803
X 2e St. Kruis 09-11-1803
Sara Deuninck   koehoudster in 1836
* Biervliet 28-08-1785
                † St. Kruis na 1836
                ──────────────────────────────────────────────────────────
                          │                            │                            │                           │                             │                                   │
          1. Abraham              2. Abraham           3. Aarnout             4. Isaak                 5. Jeannis            6. Jacobus
* St. Kruis                 * St. Kruis              * St. Kruis              * St. Kruis             * St. Kruis            * St. Kruis
1795                           24-08-1800              29-07-1804             28-08-1805              07-10-1806           02-11-1807
†  St. Kruis                                                                                 † St. Kruis
11-06-1797                                                                                 10-09-1805
 
──────────────────────────────────────────────────────────
      
│                            │                          │                           │                           │                              │                    
7. David                8. Daniël               9. Petrus                 10. Sara                 11. Janneke         12. Johanna
* St. Kruis           * St. Kruis             * St. Kruis              *    St. Kruis          *    St. Kruis         *    St. Kruis
23-01-1808          03-08-1809             07-09-1812              04-03-1814             28-08-1815           01-12-1816
                             
† Eede
                            11-12-1867
                                    X 
                            St. Kruis
                            06-04-1836
                            Levina Schijve
                            (vervolg 8)
 
──────────────┐
         │                             │
13. Magdalena         14. Maria
*    St. Kruis              *    St. Kruis
                23-03-1818                 28-07-1819
 



7.b.   Johannis Baart
* St. Kruis 23-09-1771
† Aardenburg 14-11-1805
X  Groede 01-07-1795
Adriana Rookus
* 1769
† 1841.
     

1. Abraham
* St. Kruis
11-10-1795
† Oostburg
1844




 


8.      Daniël Baart             veldwachter te Eede van 1836 t/m1867
              * St. Kruis 03-08-1809
              † Eede 11-12-1867
              X St. Kruis 06-04-1836
              Levina Schijve
             * St. Kruis 14-03-1817
             † Eede 12-05-1889 

        
 
           ───────────────────────────────────────────────────────────── ───────                                 
                   
│                             │                        │                          │                         │                      │  
            1.Sara                      2. Pieter Izaak          3. Jacobus               4. Maria Magdalene           5. Johannes               6. Johanna   
* St. Kruis               * Eede                         * Eede                       * Eede                                   * Eede                        Catharina 
10-03-1836          08-08-1837               01-10-1839        21-01-1842                        27-09-1844             * Eede
                                                                            
† Oudshoorn                06-04-1845
                                                                                
02-03-1910
                                                                                                                                                     X Eede
                                                                                                                                                     14-12-1875
                                                                                                                                                     Jacoba Johanna
                                                                                                                                                      van den Boogaardt
                                                                                                                (vervolg 9.)

─────────────────────────┐

      
│                      │                       │
7. Elisabeth          8. Jannake         9. Magdalena
* Eede                   * Eede                 * Eede
01-11-1849          07-08-1852       19-01-1858
 



Eede
-          In de gemeente Eede heeft Woensdagavond 11 december de veldwachter D. Baart op noodlottige wijze het leven verloren. Doordat eene koe, die voor een kar met steen kolen gespannen was, schrikte en naar den kant van den weg sprong, geraakte hij tusschen een der wielen en een boom, waarbij hij zoodanige verwondingen bekwaam dat hij kort daarna overleed. 
 
Eede ontstond tijdens de tachtigjarige Oorlog  na de verovering van dit gebied door prins Maurits in 1604.
Na de
Vrede van Münster in 1648 groeide het dorpje verder uit. De naam werd ontleend aan de Ee, een kleine rivier die
Aardenburg verbond met Maldegem, waarna via het
Zwin  de Noordzee bereikt kon worden.
Eede kreeg landelijke bekendheid toen Koningin Wilhelmina hier op 13 maart1945 voor het eerst weer voet op
Nederlandse bodem zette, na haar bijna vijf jaar lange
ballingschap in Engeland tijdens de Tweede Wereldoorlog.
“Op 13 maart 1945 liep de dorpsomroeper door Eede met een bel. Hij riep: ‘de koningin komt langs’.
Ik ging bij de grens staan. Het duurde uren voordat koningin Wilhelmina aankwam.
Ze werd in Maldegem opgehouden door Nederlanders.
De eigenlijke grenspost was kapot geschoten en daarom was er een streep getrokken van leem,
die de grens met België moest voorstellen. De grensoverschrijding duurde maar vijf minuten.
Koningin Wilhelmina stapte uit een gepantserde auto en ging omring door militairen handen schudden.
Ze was in mijn ogen een oud vrouwtje met een bontjas en een muts. Ik stelde me bij een koningin iets anders voor.”  

 
De arbeiders op het platteland waren   gedurende de zomermaanden vrijwel
altijd verzekerd van voldoende werk.  Want het wieden van onkruid en het   binnen halen van het vlas was vόόr  de invoering van landbouwmachines   erg arbeidsintensief.
Maar, zodra de
 akkers leeg waren, brak er voor veel  arbeiders een werkloze en armoedige  winter aan. De vlasbewerking was  daarom een ideale manier om de
 arbeiders in de winterperiode van  werk te voorzien en uit de bedeling  te houden. Als voorbeeld het seizoen 1875. In de eerste maanden van 1875 was  men druk bezig met het bewerken van  de oogst van vorig
‘Het zwingelen van het vlas, hetwelk alhier gedurende den wintermaanden de voornaamste bron van inkomsten voor de werkman uitmaakt, zal dit jaar reeds met ultimo februari zijn afgelopen. De kwantiteit en kwaliteit is dit jaar ongunstig en de verdienste der vlasarbeiders beloopft van f 4 tot f 7 per week’.
Uit de Nieuwe Brielsche Courant van 11 februari 1875.         
        
          Het zwingelen was de bewerking van het vlas, waarbij de vezeHet zwingelen was de bewerking van het vlas, waarbij de vezels van het stro werden
gescheiden.
Korte vezels werden gebruikt voor het spinnen van touw en grove garens; de fijne vezels
leverden na verdere bewerking het fijnste linnengaren op.
 

9.      Johannes Baart
               * Eede 27-09-1844                  postbode in 1877, bestelhuishouder in 1877,
               † Oudshoorn 02-03-1910        postbode in 1878, klompenmaker in 1880 t/m
               X Eede 14-12-1875                 1910                                        
               Jacoba Johanna
               van den Boogaardt                  dienstmeid in 1875
               * Aardenburg 30-10-1845  
               † Oudshoorn  01-121912 

            ────────────────────────────────────────────────
               
│                                   │                                   │                       │
1. Jozina Levina                   2. Daniël                                3. Daniël                   4. Daniël
                                                 * Aarlanderveen                 * Oudshoorn           * Oudshoorn
                                                 09-03-1878                          05-11-1879             11-12-1880
                                                 † Aarlanderveen                 † Oudshoorn           † Leiden                       
                                                 08-07-1878                          18-03-1880             22-08-1963
                                                                                                                                    X Oudshoorn
                                                                                                                                    30-04-1913
                                                                                                   Jansje de Kleer
                                                                                                   
(vervolg 10)
──────────────────────────────┐
       
│                           │                            │
5. Pieter Jacobus        6. Janneke             7. Pieter Jacobus
* Oudshoorn                 * Oudshoorn         * Oudshoorn
                17-11-1882                  12-05-1884           14-08-1886





Jacobus Baart met Jacoba Johanna
van den Boogaardt



10.    Daniël Baart
               * Oudshoorn 11-12-1880               klompmaker in 1915, groentehandelaar in
               † Leiden 22-08-1963                      1935, winkelier t/m 1950.
               X Oudshoorn 30-04-1913
              Jansje de Kleer
              * Oudshoorn 19-06-1884
            Leiden 14-09-1928    
       
                                                
   
         In deze kerk getrouwd. 
──────────────────────────────────────────────────────
                  
│                      │                         │                             │                            │
         1. Johannes                    2. Antoinetta           3. Jacoba Johanna       4. Cornelis               5. Willem                                                                                                   
            * Oudshoorn                  * Oudshoorn           * Oudshoorn                 * Oudshoorn          * Oudshoorn       
            11-02-1914                    01-05-1915              25-01-1917                    02-02-1919             27-10-1920
                                                                                                                                                   † Alphen a/d Rijn
                                                                                                                                                   25-09-1984
                                                                                                                                                   X Alphen a/d Rijn
                                                                                                                                                   Kornelia Fluiter 
                                                                                                                                                   (vervolg 11)
 
 
 
──────────────────────────────────────────────────────┐
       
│                               │                                │                              │ 
6.  Sara Petronella     7. Josina Levina                      8. Matthijs                       9. Jansje         
*   Oudshoorn              * Oudshoorn                           * Oudshoorn                    * Oudshoorn
14-04-1922                 27-10-1923                             12-06-1925                      28-10-1926
                                                                                          † Vleuten
                                                                            24-08-1999
  

 
 
 
                    
Deze foto is genomen tijdens zijn 80e verjaardag, december 1960.
Bovenste rij van l naar r: Cor Baart – Thijs Baart – Ko Eikelenboom –
Baart senior – Bets Hoogeveen – Jan Baart – Wim Baart.
Onderste rij van l naar r: Jans van Harten Baart – Antoinette Baart –
Sara Markerink Baart – Josien Vonk Baart.
 
 
 
 
De familie vertelt o.a. over Daniël (opa Baart) het volgende:
Opa Baart was een grote rijzige man en droeg altijd een kostuum met of zonder stropdas. Zelfs in de zomer.
Op zijn vest droeg hij een ketting met gouden horloge. Hij had een ketting voor de door de weekse dagen, en een voor de zon- en feestdagen. De horlogeketting die hij gebruikte voor de zon- en feestdagen was van gevlochten donker bruin haar met gouden ringen en verbindingsstukken. Het haar was afkomstig van zijn overleden vrouw Jansje.
Het horloge is waarschijnlijk nu in het bezit van de familie Vonk. Daan Eikelenboom heeft de haarlokken in zijn bezit.

Hij was een zeer Gereformeerd man.
‘s Avonds en 's morgens moest er worden gebeden. Dus het hele gezin van groot tot klein op de knieën.

 
Hoewel hij al kleinkinderen had kon zijn geluk niet op toen Daan was geboren. Hij liep in de Hoofdstraat te dansen en roepend, "ik heb een stamhouder". In de daarop volgende jaren werden nog 5 Daanen geboren.


Jansje Baart-De Kleer

In de oorlog handelde hij in alles wat mogelijk was.
Hoe blij hij ook was met zijn kleinzoon, voor moeder Korrie Baart kon er niet meer af dan een doosje aardbeien.
 
Bij de begrafenis van moeder  Jansje Baart-De Kleer, zij overleed bij de geboorte van haar 10e kind als gevolg van een niervergiftiging, liepen alle kinderen, van klein naar groot, achter de baar. Allemaal gekleed in een matroospakje. De jongste werd gedragen door opa Baart. Het was op deze wijze een zeer aangrijpende gebeurtenis die velen lang is bijgebleven. Opa Baart werd van alle kanten hulp aangeboden waarvan in de praktijk weinig terecht is gekomen.
Bets Hoogeveen kwam, na een advertentie,  als huishoudster de kinderen verzorgen. Zij werd door iedereen zeer gewaardeerd. Opa Baart heeft nog geprobeerd met haar te trouwen. Maar zij mocht van haar moeder niet met hem trouwen. Vanaf het moment dat de kinderen het huis uit waren is zij gestopt met de verzorging van het gezin. Ze is alsnog een opleiding gaan volgen tot kraamverzorgster. Na deze opleiding heeft ze tot haar pensioen dit werk gedaan.

Op zondag na de kerkdienst werd er gewandeld met de jongste kinderen. Zodra iedereen buiten was ging de deur op slot. Niemand mocht achterblijven.
De kinderen die verkering hadden mochten wel thuis blijven, maar wel zingend bij het orgel uit het liedboek van Johannes de Heer.
Zodra opa Baart uit het zicht was verdwenen zocht ieder stel een privé hoek.
 Als opa Baart weer in zicht kwam schoof men aan achter het orgel.

 Aanvankelijk had hij een klompenmakerij aan de Hooftstraat. Hij maakte en verkocht zelf de klompen. Hij handelde ook in klompen.
Toen hij wat ouder werd heeft hij deze zaken weggedaan en is daar later met een sigarenzaak begonnen. Oom Thijs Baart heeft de resterende klompen meegenomen en ze gebruikt om er geraniums in te hangen.
Het was niet zo'n grote zaak. Maar je kon er alle rookwaren, sigaren, sigaretten, pijptabak, pruimtabak enz. Hij heeft deze winkel tot eind de vijftiger jaren aangehouden.
Hij had daar ook een krantendepot van waaruit kranten werden uitgevent.
De indeling van het huis was ongeveer als volgt:
- naast de sigarenzaak een lange gang naar de woonkamer;
- van de winkel naar de woonkamer een korte gang. Links daarvan de bedstee van opa Baart. Rechts daarvan een kast;
- achter de woonkamer de keuken met toilet;
- op de eerste verdieping een aantal kamers.
Aan de achterzijde grensde het huis aan de Rijn.
 

In het huis woonde ook de familie Wim Vonk.
Opa Baart was ook een soort huisjesmelker. Hij had een stuk of 5-6 huisjes op een rij langs de Hooftstraat. In een daarvan, links van de sigarenzaak, woonden 2 dames. Moeder en dochter. Beide waren ze lid van de Oud Gereformeerde Kerk en gingen zondags drie maal te voet naar de kerk. Ze waren dag en nacht in het zwart gekleed en droegen altijd een zwart kalotje. De dochter was sprekend haar moeder. Maar, af en toe veroorloofde zij zich toch een kleine frivoliteit door in het donkerrood gekleed te gaan. Soms kwam er een nichtje (?) op bezoek. Zij mocht op zondagen geen kleurpotloden gebruiken, alleen zwarte potloden waren toegestaan om daarmee te tekenen.
Daarnaast stond het huis waarin oom Jan en tante Rina woonden. Naast de daarop volgende woning de poort naar de Rijn en vervolgens achter en langs de drie huizen naar de achtertuin van opa Baart.
 
 
 De sigarenwinkel in de Hoofdstraat met Jansje en Jacoba Baart
 
In de laatste woning op de rij was een groentewinkel gevestigd.
Later is de sigarenwinkel met de huizen die hij daar had verkocht en is hij met Willem Vonk mee verhuisd naar de
Groen van Prinsterenstraat in Alphen a/d Rijn.

 
 
  Rijnlandse Kerkbode, vrijdag 30 augustus 1963
 
 
 
Nakomelingen van Daniël Baart en Jansje de Kleer, december 1960.
Onderste rij van l naar r: Antoinette met Lex Baart – Josien Baart met Daan Vonk – Koba Baart met Jan Kees Eikelenboom –
Jans Baart met Wilma van Harten – Beb van de Breggen met Peter Baart – Sara Baart met Daan Markerink – Nel Borst -
Korrie Fluiter met Marja van Harten – Bets Hoogeveen.
Middelste rij van l naar r: Thijs Baart – Ans van Leeuwen – Cor Baart – Jansje Baart – Kees Eikelenboom – Daan Baart sr. –
Rina Roda – Gert van Harten – Jan Markerink – Dikkie Baart – Daan Baart – Ria Baart –Jaap Eikelenboom – Jan Markerink.
Bovenste rij van l naar r: Hans (Daan) baart – Daan Eikelenboom – Piet Baart – Daan Baart – Piet Vonk – Korrie Baart –
Ans van Harten – Jans Eikelenboom – Jannie van Harten –
dochter Annie Mooi – Bep Baart – Gea Markerink – Daan de Jong (neef opa) –
Wim Vonk – Wim Baart – Jan Baart.
 
 
 
11.     Willem Baart
* Oudshoorn 27-10-1920                                                                                   
† Alphen a/d Rijn 25-09-1984 [Bron
X Koudekerk a/d Rijn 30 april 1943
Kornelia Fluiter
* Koudekerk a/d Rijn 28-12-1920

───────────────────────────────                                    
       
│                                                           │                        
1. Daniël                                                                   2. Kornelia                 
* Alphen a/d Rijn                                                   * Leiden
18-06-1944                                                              08-05-1947
                                                                                    X Alphen a/d Rijn
 
                                                                                    02-06-1967
                                                                                    Hendrik de Kleer
                                                                                   (vervolg 12)              
 



De familie vertelt over Willem (vader Willem) o.a. het volgende: Willem Baart zou zijn vernoemd naar Willem de Kleer uit Leiderdorp. Dit gezin zou ongeveer 20 kinderen hebben gekregen.
Hij kende die moeder alleen van dat ze altijd zwanger was of in bed lag na een bevalling.
           
Zijn moeder overleed toen hij 7 jaar was. De begrafenis was een aangrijpende gebeurtenis.
Hij bezorgde zijn vader menige rimpel. Willem begreep de godvruchtige opvoeding van zijn vader niet altijd.
Een bezoek aan de bioscoop waarin de film "De kribbebijters" werd vertoond was van korte duur. Samen met zijn broer Cor werd Willem door zijn vader uit deze poel des verderfs gehaald.
Het kopen van een 'gelukskaramel' voor 1 cent was niet de bedoeling.
De cent was bedoeld voor het 'apie', de zendingsbus.
De kruidenierster, Leijntje Hogendoorn, had al snel door waar het geld voor bedoeld was en berichte de aankoop door aan vader Baart. De gevolgen waren te voorzien.
Het aantal banen/beroepen van Willem was groot.
Begonnen met een krantenwijk. Dit hield in s'avonds om 6 uur present bij het station in Alphen waar de pakken met 'De Standaard' opgehaald moesten worden. Dan de kranten bezorgen bij de abonnees. Route Gouwsluis – Van Boetselaarstraat - Hooftstraat. Het was een lange weg te gaan, en dat vond Willem ook. De pakken verdwenen in de Rijn. Niet zo handig, want het kwam wel uit.
Later aan het werk bij een drankenhandelaar. Voor een, mager, salaris van 25 cent en een fles gazeuse.
Hij kon echter zijn positie verbeteren bij slager Bont. 50 cent en een leverworst kreeg hij daar.
Uiteindelijk belandde hij op zijn 13e bij een timmerman als krullenjongen. Salaris een rijksdaalder in de week.
Hij is timmerman geworden, wat hij vele jaren deed.
In de crisis jaren is een aantal malen werkloos geweest. Maar werd in het kader van de werkverschaffing ingezet bij de aanleg van het Amsterdamse Bos.
           
Inmiddels was hij de kinderklompen lang geleden ontgroeid, maar met de lengte wilde het toch niet zo vlotten en daar had hij het knap moeilijk mee. Vol trots was hij op zijn eerste lange broek waarin hij zich zeer mannelijk voelde.
In zijn 16e jaar kwam hij thuis met een aanmeldingsformulier voor het Vreemdelingenlegioen.
Daar werd het formulier onmiddellijk door zijn vader verscheurd.

 

Hij ging op vrijersvoeten en vond een lieftallige juffrouw Eikelenboom. Op de schaarse vrije dagen werden met haar hele fietstochten ondernomen. Maar ze was niet wat hij zocht.
Tijdens zijn zoektocht belandde hij in Koudekerk. Daar ontmoette hij Korrie Fluiter. Heel wat vrije uurtjes werden doorgebracht tussen de tassen steen op het terrein van de steenfabriek.
Gastvrij werd hij ook ontvangen bij opoe Fluiter die hem graag van alles en nog wat toestopte.
In de verlovingstijd werd menig bruiloft van broers en zussen gevierd. Toen broer Jan trouwde werd er ook een speciale foto gemaakt van Ko, Kees, Cor, Nel, Wim en Korrie. Maar wel bij een andere fotograaf dan die van het bruidspaar. Dit initiatief werd echter niet zo op prijs gesteld door de wederzijdse ouders van het bruidspaar. 

 

           

Getrouwd in deze kerk in Koudekerk a/d Rijn.          Het interieur van de kerk


Getrouwd in de oorlog.
Alles was schaars en duur.
Toen ze trouwden gingen ze moet koetsjes naar het gemeentehuis. De paarden liepen in wandeltempo en men constateerde dat ze op deze manier niet op tijd in het Vader Willem informeerde bij de koetsier of het niet wat sneller kon. Zei de koetsier terug, geef jij ze dan te vreten! Het waren van die schonkige paarden. Ook voor paarden was er in de oorlog bijna geen eten. Ze kwamen inderdaad te laat aan bij het gemeentehuis.
Daarna volgde het diner van bij elkaar gespaard eten.

Ze hadden een huis waar nu het terrein van Avifauna is. Het waren nieuwe huizen. Het huis was al helemaal ingericht. Half april kregen ze bericht dat binnen een week het huis leeg moest zijn, want de huizen zouden worden gesloopt door de Duitsers in verband met de aanleg van een antitank wal.

Toen Vader Willem ging protesteren tegen dit plan werd gezegd, dan ga je maar weer terug naar je vader. Maar dat klikte niet met elkaar. Toch op zoek naar een andere woning.
Dat werd een onbewoonbaar verklaarde woning in de Hoorn, nr 180.
 
Daar heeft men toch 10 jaar gewoond. Als timmerman was Willem bijzonder handig, het huis werd helemaal opgeknapt en verbouwd.                                                                                                                                                                                        
Belasting op het gebruik
van de fiets. Met gaatje, kostenloos.           
 

Men kampte al snel met ziekte. Opa Baart stelde zich op het standpunt, dat als een kind de deur uit is, hij of zij voor zichzelf dient te zorgen. Zijn antwoord was altijd, je wilde trouwen, nu ben je getrouwd, dus zorg je voor jezelf.

Al snel na zijn trouwen werd hij door de Duitsers opgeroepen om te gaan werken in Duitsland. Hij is meteen ondergedoken in de Rietveld-polder bij Alphen a/d Rijn. Dit heeft ongeveer 1,5 jaar geduurd. Wel kwam hij af en toe 's-avonds even thuis.
Op een van deze avonden was vader Willem naar buiten gegaan om hout te halen. Het was donker en moeder Korrie hoorde geluiden bij de deur, dus dacht ze dat vader Willem daar stond. Ze zei: "Ik zit hier achter een ruitje, wie mij lief heeft zoent mij op mijn snuitje!"
Bleek het dominee Bos te zijn. Een zeer eerbiedwaardige man.

Ook in de laatste oorlogswinter werd bij tante Bertha in haar kleine huis oud en nieuw gevierd.
Iedereen nam wel wat mee, goed spul van voor de oorlog. De een had oliebollenmeel, de ander olie, een ander had een fles jenever meegenomen. Van al die kleine beetjes kon tante Bertha oliebollen bakken.
Niet iedereen had trek in jenever, dus kregen de anderen wat meer. Niet gewend aan sterke drank op een hongerige maag deed de alcohol al snel zijn werk.
Men had geen verlichting, dus moest er op een fiets met dynamo voor energie worden gezorgd. Om de beurt op de fiets en trappen voor een beetje licht.
Tijdens het kaarten liepen de emoties dan ook hoog op. Oom Dirk kon niet tegen zijn verlies en begon met oliebollen te gooien. Een kwam in de drank terecht. Daarmee had het feest meteen het hoogtepunt bereikt.

Later verhuisde men naar de Pieter Floriszstraat. Het was een nieuwe woning.
Achter het huis lag toen nog een groot stuk land waarop vader Willem een volkstuin had. Toen op de grond ook huizen werden gebouwd was dit meteen het eind van het volkstuinen.
Tegenover hun huis werd al vrij spoedig met de bouw van de flat begonnen. Bij het maken van metselspecie werd gebruik gemaakt van ongebluste schelpkalk. De put met deze kalk was met een hekwerk afgezet, want viel je in de put met ongebluste kalk, dan liep je de kans om van top tot teen te verbranden.
Vanuit het raam in de kamer zag vader Willem een jongen over het hek klimmen en in de put vallen.
Hij aarzelde geen moment. Rende er heen, trok de jongen uit de put, nam hem onder zijn arm en dompelde hem onder in de met water gevulde regenton. Daarmee voorkwam hij dat de jongen brandwonden opliep.

 
Willem Baart is altijd een druk bezet man geweest. Vooral in het werk voor de kerk heeft hij zich bijna onmisbaar gemaakt. Vele uren bracht hij door in het oude archief van de kerk. De commissie van Beheer kon vele jaren niet om Willem Baart heen.
Vele jaren was hij in dienst bij Samsom bij de technische dienst. Hij heeft zich daar door avondstudie opgewerkt van timmerman tot hoofd Interne Dienst. Tot aan zijn VUT heeft hij bij Samsom gewerkt.
Vaak deed hij van zich spreken. Hij kwam tweemaal in de krant vanwege een uitvinding die hij met een aantal collega's had gedaan en waar op octrooi werd aangevraagd.


Daar tussendoor heeft hij zelfs nog een korte periode als leraar dienst gedaan op de technische school in Alphen. Bij de leerlingen stond hij bekend als iemand die er flink de wind er onder had. Hij kon daar een vaste aanstelling krijgen, maar zijn hart ging toch uit naar de collega's bij Samsom.

In de eerste huwelijksjaren bleef het bij daagjes uit. De echte eerste vakantie was bij tante Saar in Lobith. Op de fiets en voor de kleintjes een bakkie achterop. Deze tocht met de fiets is slechts een keer ondernomen..

 
Later kwam er een echt zomerhuis in Schoorl, "Sam Sam" geheten. Dit zomerhuis was een eigen maaksel en mede eigendom van een aantal goede kennissen. Men sliep op strozakken.
Met twee families tegelijk op vakantie. Dat vergde, naast de rugpijn van de strozakken, veel aanpassingsvermogen. Vooral ook voor de kinderen, want hoeveel ze ook in leeftijd verschilden, men moest allemaal tegelijk naar bed.

 
 


Op de foto van l naar r: ? – Daan – Adri Blom – vader Baart –
Korrie – Nel Blom – kindje Blom – buurjongen –
Moeder Baart- overigen onbekend.
 
Na een aantal jaren werd met wederzijds goedvinden "Sam Sam" verkocht en kwam aan de vakanties in Schoorl een eind.
Een bijkomende reden was, dat in verband met de slechte gezondheid van moeder Korrie gezinszorg nodig was. Deze moest zelf worden betaald.
Daar ze in die tijd ook lid waren van een vakbond, deden ze daar een beroep op voor bijstand. Deze bijstand werd geweigerd. De reden daarvoor was, dat ze geen schulden hadden. Maar ze hadden in de tijd ook geen spaargelden.
Dus moest de opbrengst van de verkoop zomerhuis worden gebruikt voor het inhuren van gezinszorg.
Na dit conflict met de bond over een bijdrage in de kosten werd het lidmaatschap meteen opgezegd. Vader Willem is daarna nooit meer lid van een vakbond geworden.
Toen moeder Korrie weer beter was, werd in Katwijk een tenthuisje gehuurd. Dit tenthuisje was aanzienlijk kleiner dan het zomerhuis in Schoorl. Na twee jaar vonden ze ook deze manier van vakantie vieren welletjes. Het was iedere keer weer een komen en gaan van visite en logees. Moeder Korrie was zo langzamerhand al die visites en het er voor zorgen, zat.

De verkoop van het zomerhuisje was het begin van de vele buitenlandse vakanties.
Een dagje uit naar Amsterdam had ook zo zijn bekoringen. Vader Baart had een auto gehuurd en vervolgens met de hele familie op weg. In het drukke Amsterdam staat midden op een kruispunt een agent het verkeer te regelen.
Willem toch al niet zo erg bekend in Amsterdam. Veel verkeer, toeteren, bovendien maakt de agent allerlei duistere bewegingen. Toen wist Willem het op de duur ook niet meer. Moest hij nu links of rechts langs de agent? Het gevolg was dat de agent met een sprong zijn leven moest redden. Wat door Willem werd goedgepraat met, "ik kom nooit in Amsterdam agent, vandaar."
Waarop de agent zei, "dat is voor ons maar beter ook."
Een andere keer wederom voor een gezellige avond in Leiden. Vader en moeder Baart hadden als afsluiting van deze avond een bezoek aan een bioscoop bedacht. Volgens moeder Baart draaide er een mooie film, in de krant had zij een goede recensie gelezen over een Zweedse natuurfilm. De film was één brok natuur! De zon scheen, prachtige bloemen bloeiden, de vogeltjes zongen en daarom heen dartelden mooie blote meiden. Wat moeder Baart over het hoofd had gezien was dat de recensie een Zweedse seksfilm betrof!
Staat er op een gegeven moment iemand op en loopt weg, waarop vader Baart zegt, "die is tenminste netjes, die kan het niet langer aanzien."
Dit had echter geen gevolg voor de familie Baart. Die bleef de hele film uitzitten.  
Over Korrie vertelt o.a. haar moeder het volgende:
Haar dochter leerde zwemmen in de Rijn toen ze drie jaar oud was. Naast hun huis was een scheepswerf met een steiger. Aan een touw werd ze in het water van de Rijn gehouden en dan zwom ze langs de steiger terwijl haar vader het touw vasthield
De kleuterschool was aan de overzijde van de Rijn.
Met Daan liep ze iedere dag naar de roeiboot waarmee ze naar de overzijde werd gebracht.
De eigenaar van de roeiboot wachtte tot de boot vol was. Met zes kinderen zaten ze dan in de boot. 
Op een jutte zak. Een jongetje, Koos Smit, had altijd een kussen bij zich om op te zitten.
Korrie vertelt:
Toen we nog in de Hoorn woonden, vlak bij de Rijn dus, wilde ik steeds naar het water toe.
Maar omdat ze bang waren dat ik zo de Rijn zou inlopen werd ik aan een touw gezet.
 
 
 
Ik kreeg een band om en kon, vast aan een touw, toch in de Rijn gaan zwemmen.                                  
 
 Toen ik 9 jaar was heb ik van juli tot april van het daarop volgend jaar op bed
gelegen met een longziekte.
Opoe Fluiter liet ieder week biefstuk en fruit bezorgen om aan te sterken.
Na verloop van tijd kon ik geen biefstuk meer zien.

In 1957, ik was toen 10 jaar, was mijn moeder ziek. Zij had zware longontsteking en moest 2 maanden op bed liggen. In die tijd was dat nu eenmaal zo. Mijn moeder had kou gevat tijdens de grote schoonmaak. Maar de schoonmaak moest doorgaan, want met de Pasen moest alles schoon zijn. Opeens viel ze flauw. Grote consternatie.
Dr. Pilon werd erbij gehaald en die constateerde longontsteking. Er werden longfoto's gemaakt.
Maar ja, de schoonmaak was nog niet klaar. De kamer moest nog worden gedaan. Dus mijn vader heeft de schoonmaak verder afgemaakt.
Ik moest alle boodschappen doen. Na school ging ik drie keer er op uit om de boodschappen te halen in verschillende winkels. Met de fietstassen vol kwam ik dan thuis. Naar slager Theekens, de Gruijter en groentenboer Bos.
Gezinszorg was er toen ook. Wel moesten we eerst ons vakantiehuis van de hand doen, anders kregen we geen hulp.
De gezinsverzorgsters mochten maar 6 weken achter elkaar blijven, anders zouden ze zich te veel aan het gezin hechten. Een van hen wilde na die zes weken niet weg en zei tegen de leiding, 'als ik weg moet dan neem ik ontslag'. Dus mocht ze blijven. Ze had een jongere broer, Piet Mooij, die was net zo oud als ik. Hij was een beetje gek op mij en kwam mij iedere dag thuis ophalen naar school of om te gaan zwemmen. Hij was mijn eerste vriendje.
We hadden geen koelkast. Ook toen was het een warme tijd. Mijn vader kocht regelmatig een heel groot stuk ijs. Dat werd in stukken gehakt en in een teil gedaan. De teil werd in de kelder gezet. In de teil werden dan de frisdranken gezet die koel moesten blijven. Van Samsom had hij een ventilator meegenomen, die stond op de slaapkamer bij mijn moeder.



Kerkbode, juni 1947

Opa Baart had een sigarenwinkel. Aan de achterzijde grensde het huis aan de Rijn.
Hij had meerdere huizen en die verhuurde hij.
Hij was een grote rijzige man en droeg altijd een kostuum met stropdas. Zelfs in de zomer. Op zijn vest droeg hij een ketting met horloge. Hij had een ketting voor de door de weekse dagen, en een voor de zon en feestdagen.
Naast hem woonde ome Jan en tante Rina, ook in een huis van opa Baart.
In de zomer gingen we daar met vrienden en vriendinnen zwemmen in de Rijn. We mochten ons douchen bij tante Rina.
Drijven op een binnenband lieten we ons met de stroom meevoeren, maar als je terug moest ging dat minder gemakkelijk.
Opa Baart had ook een kano gemaakt. Maar ook daarmee was hetzelfde probleem. tegen de stroom in viel goed tegen. Met de dochters van oom Jan en tante Rina, had ik altijd goede contacten. De ene tijd soms wat meer dan de andere, maar dat hing weer af van de familiebetrekkingen.
Een keer ben ik van de Koningin Julianabrug gedoken en kwam met mijn voet in een stuk glas terecht. Een flinke snee in mijn voet als resultaat. Het bloedde nogal dus ging ik meteen naar dokter Pilon. Die hechte de wond en kreeg van hem meteen een standje in de trant van: "wat moet je ook in die smerige Rijn!"
Maar, ik moest op een bepaalde tijd thuis zijn en kwam dus veel te laat. Dus kreeg ik thuis nog eens het nodige te horen. Nog altijd draagt ze een herinnering, in de vorm van een litteken over de tenen, aan dit avontuur.

Bij tante Bertha kon je alleen met laarzen aan in het water staan. De bodem lag
bezaaid met glas. 


         Tante Bertha schreef:
         Je was een meisje omtrent 3 jaren, lief en blond met krulletjes en ook gezond. Maar, met ziekte ging dit toch gepaard. Je moeder moest naar het ziekenhuis en dat was de reden dat je ouders bij mij kwamen om raad. Daan, de oudste, was z’n vaders gek, die  
         brulde huis en hoog. Maar Korrie die vond het fijn om bij tante Bertha te zijn. Zij mocht daar alles doen. Spelen in een tentje met andere kinderen vond zij een pretje.
Zo had ze bij haar tante der stekkie gevonden. Huppelend en blij met mooie jurkjes en een 
         grote strik in het haar waren wij ook trots op haar. Maar op een keer stom verbaasd, want ome Leen had altijd haast. Hij kreeg een eitje met een brandewijntje. Maar nu de fles bijna leeg was moest hij weer gevuld worden. Dan maar even de rest in een kopje 
         gedaan, zette het op de tafel en ging naar de deur om een nieuwe fles in ontvangst te nemen. Maar o wee, wat had die kleine meid gedaan. Die had dat lekkers ook zien staan en toen maar het kopje leeg gedronken. Ze vond het zelfs heel lekker, maar ze was  
         niet  dronken. Wel heeft ze lekker geslapen en toen was alles weer voor z’n rapen. Ook oudejaarsavond was het feest. Op die avond kwam het hele stel naar de oliebollen die bij tante gebakken werden. En in de prille jaren bedacht Korrie en haar vriendin het  
         nog eens te wagen om naar Woubrugge te gaan naar tante Bertha. Die hevig in de kerk aan het werk was en vroeg, heb je geen school. Ja, was het antwoord, wij hadden geen zin en hebben maar gespijbeld, niks zeggen hoor.
        
Na nog wat rond gelopen en gedronken te hebben zijn ze toch weer naar huis vertrokken.




Foto's en aanvullende informatie

1. Foto's Daniël Baart en Jansje de Kleer
2. Foto's Korrie Baart, school, enz
3. Afbeeldingen van het dorp Alphen a/d Rijn
4. Geboorte-, trouw- en overlijdens akten

 
1. Foto's Daniël Baart en Jansje de Kleer 
                                                                  
            Uit “Stad- en dorpbeschrijver” omstreeks 1860

           

             Ansichtkaart, Alphen omstreeks 1920                          


4. Geboorte- trouw- en overlijdensakten


         

           Geboren Isaac Baart, St. Kruis d.d. 4 maart 1768

         

Overlijden Pieter Baart, St. Kruis d.d. 10 mei 1797



         

Trouwen Isaac Baart, St. Kruis d.d. 9 november 1803


 

Trouwen Daniel Baart, St. Kruis d.d. 6 april 1836


 





        

          Geboren Johannes Baart, Eede d.d. 27 september 1844





Overlijden Daniel Baart, Eede d.d. 11 december 1867

 

           

 
Trouwen Johannes Baart, Eede d.d. 14 december 1875


        


 
Trouwen Daniël Baart, Oudshoorn d.d. 13 april 1913

     
Rijnlandse Kerkbode, vrijdag 30 augustus 1963






        

          Geboren Willem Baart, Alphen a/d Rijn d.d. 27 oktober 1920



      
   

 
Trouwen Willem Baart, Alphen a/d Rijn d.d. 30 april 1943



               

Overlijden Willem Baart, Alphen a/d/ Rijn d.d. 25 september 1984




www.blikopnoordwijkerhout.nl

archief Avereest, historische database:
www.hvavereest.nl
en
www.50pluspartij.nl


 
  

Jeugdfoto’s gezin Daniël Baart




 
Foto 28 oktober 1940. Links: S.P.J. de Kleer Winkel.
Rechts: Daniël Baart.


   
Daan de Jong             Ab             Spies          klompenmakersknecht
            Daniël Baart   Jansje de Kleer met Johannes Baart
Jacoba Johanna                                            Johanna Jacoba
de Jong                                                          de Jong





 
tektst op achterzijde foto: wie is de vrouw naast moeder Baart (Jansje de Kleer)?

 Jansje de Kleer met haar moeder





2. Foto's Korrie Baart, school, enz.



       
kleuterschool "Bethel"                                Korrie voor ingang Oranjeschool

 
Klassenfoto Oranjeschool op Koninginnedag





Detail klassenfoto Oranjeschool.
r.o. Korrie. Op 4e rij Daan




Met het voltallige bestuur


 
Meer leerlingen waren er niet



Christelijke school voor M.G.D.O.


3. Afbeeldingen van het dorp Alphen a/d Rijn